វារីអគ្គិសនី គឺជាថាមពលអគ្គិសនីមួយបែបដែលទទួលបានពីការបំលែងថាមពលមេកានិចរបស់ទឹក ដោយប្រើប្រាស់ទួរប៊ីន។ វារីអគ្គិសនីបានផ្គត់ផ្គង់ថាមពលបាន ១/៦ នៃថាមពលអគ្គិសនីទូទាំងពិភពលោក គឺច្រើនជាងថាមពលកកើតឡើងវិញ​ដទៃទៀតបូកបញ្ចូលគ្នា ហើយក៏ច្រើនជាងថាម​ពលនុយក្លេអ៊ែរ។ ការទាញយកថាមពលចេញពីចលនារបស់ទឹកទាមទារការវិនិយោគ បច្ចេកវិទ្យា និងផ្ទៃទឹកក្នុងការសាងសង់ដែលមានលក្ខណៈសមស្រប។ នៅក្នុងសតវត្សរ៍ទី២១នេះ ទំនប់វារីអគ្គិសនីមានវត្តមានសឹងតែនៅគ្រប់ទន្លេ ឬស្ទឹងនានាជុំវិញពិភពលោក។ 

ការផលិតថាមពលវារីអគ្គិសនីមិនប្រើប្រាស់ប្រេងឥន្ធនៈ មិនត្រូវការកម្លាំងពលកម្ម និងសម្ភារៈបរិក្ខារជាច្រើនដែលវិនិយោគលើការជីកយករ៉ែ និងដឹកជញ្ជូនឥន្ធនៈ មានឧបករណ៍សាមញ្ញ ប្រតិបត្តិករតិចតួច ថាមពលជំនួយតិច អាយុកាលប្រើប្រាស់បានយូរនៃឧបករណ៍ និងប្រតិបត្តិការ និងថ្លៃថែទាំទាប ដូច្នេះតម្លៃផលិតថាមពលរបស់ស្ថានីយ៍វារីអគ្គិសនីមានកម្រិតទាប ត្រឹមតែ 1/5-1/8 នៃស្ថានីយ៍ថាមពលកម្ដៅ ហើយអត្រាប្រើប្រាស់ថាមពលកំដៅគឺខ្ពស់ជាង 8% វារីអគ្គិសនី។          

ស្ថានីទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​ដែល​កំពុង​ដំណើរការនៅកម្ពុជា​រួម​មាន​៖ ទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​ គី​រី​រម្យ​១​ (១២​ មេ​ហ្គា​វ៉ា​ត់​)​ ស្ថិត​ក្នុង​ខេត្តកំពង់ស្ពឺ​ដែលក្រុមហ៊ុន CETIC International Hydropower Development Co., Ltd. ជាក្រុមហ៊ុនទទួលវិនិយោគលើគម្រោងវារីអគ្គិសនីដំបូងគេរបស់កម្ពុជានេះ ដែលមានទុនវិនិយោគ ២៦លានដុល្លារអាមេរិក។ ទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​ កំចាយ​ (១៩៣​ មេ​ហ្គា​វ៉ា​ត់​)​ ស្ថិត​ក្នុង​ខេត្តកំពត​ ដែល​បាន​ចាប់​ដំណើរការ​នៅ​ឆ្នាំ​ ២០១១ ដែលក្រុមហ៊ុនវិនិយោគលើគម្រោងនេះ គឺក្រុមហ៊ុន Sinohydro Kamchay Hydroelectric Project ។ ទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​ គី​រី​រម្យ​៣​ (១៨​ មេ​ហ្គា​វ៉ា​ត់​)​ បាន​ចាប់​ដំណើរការ​នៅ​ឆ្នាំ​ ២០១៣ដែលក្រុមហ៊ុនវិនិយោគលើគម្រោងនេះ គឺក្រុមហ៊ុន CETIC International Hydropower Development Co., Ltd. ។ទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​ ស្ទឹង​អា​តៃ​ (១២០​ មេ​ហ្គា​វ៉ា​ត់​)​ ស្ថិត​ក្នុង​ខេត្តពោធិ៍សាត់​ ដែល​បាន​ចាប់​ដំណើរការ​នៅ​ឆ្នាំ​ ២០១៣ និងវិនិយោគដោយក្រុមហ៊ុន C.H.D (Cambodia) Hydropower Development Co., Ltd.។ ទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​ ស្ទឹង​ឫស្សី​ជ្រុំ​ក្រោម​ (៣៣៨​ មេ​ហ្គា​វ៉ា​ត់​)​ ស្ថិត​ក្នុង​ខេត្តកោះកុង​ ដែល​បាន​ចាប់​ដំណើរការ​នៅ​ឆ្នាំ​ ២០១៤ ដែលវិនិយោគដោយក្រុមហ៊ុន China Huadian Lower Stung Russei Chrum Hydro-Electric Project (Cambodia) Co., Ltd. ។ ទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​ ស្ទឹង​តា​តៃ​ (២៤៦​ មេ​ហ្គា​វ៉ា​ត់​)​ ស្ថិត​ក្នុង​ខេត្តកោះកុង​ ដែល​បាន​ដំណើរការ​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ២០១៤ ដោយក្រុមហ៊ុនវិនិយោគ គឺCambodian Tatay Hydropower Limited ។ ទំនប់​វា​រី​អគ្គិសនី​សេ​សាន​ក្រោម​២​ (៤០០​ មេ​ហ្គា​វ៉ា​ត់​)​ ស្ថិត​ក្នុង​ខេត្តស្ទឹងត្រែង​ បាន​ចាប់ផ្ដើម​ដំណើរការ​ជា​ផ្លូវការ​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ២០១៨ វិនិយោគរួមគ្នារវាងក្រុមហ៊ុនចំនួនបី រួមមានក្រុមហ៊ុន Hydrolancang International Energy របស់ចិន ,ក្រុមហ៊ុន Royal Group របស់អ្នកឧកញ៉ា គិត ម៉េង (កម្ពុជា) និងក្រុមហ៊ុន EVNI របស់វៀតណាម។ វារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ ប្រើទុនវិនិយោគសរុបជិត ៨០០លានដុល្លារ​។​

ទំនប់វារីអគ្គិសនី គឺត្រូវសាងសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនីនៅត្រង់ចំណុចដែលច្រកធំ បង្កើតអាងស្តុកទឹក និងលើកកំពស់ទឹក ។ សក្តានុពលក្នុងការផលិតវារីអគ្គីសនីនៅកម្ពុជាមានដូចជា៖ តំបន់ទឹកធ្លាក់ដែលមានទឹកធ្លាក់មានល្បឿនខ្លាំងល្បាក់ខោន និងប្រព័ន្ធផ្លូវទឹកច្រើន បឹង ទន្លេ មានទឹកពេញមួយឆ្នាំ ។

ទំនប់វារីអគ្គិសនីផ្តល់គុណសម្បត្តិជាច្រើនដល់មនុស្ស និងសង្គមជាតិដូចជា ផ្តល់អគ្គិសនីដែលមានតម្លៃថោក មិនមានការបំពុលអាកាស ឬសំណល់ពុល ផ្ដល់ទីកន្លែងសម្រាប់ការកំសាន្ត ផ្តល់ទឹកសម្រាប់ប្រើប្រាស់ រក្សាបាននូវប្រាក់ចំណូលសេដ្ឋកិច្ចជាតិ មានការរីកចម្រើនខាងផ្នែកឧស្សាហ៏កម្ម រោងចក្រ និង បង្ហាញពីសក្ដានុពលនៃការផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនីដោយខ្លួនឯង។​ យ៉ាងណាមិញ វាក៏ផ្តល់នូវគុណវិបត្តិនៃវារីអគ្គីសនីភាគច្រើនរួមមានឥទ្ធិពលដ៏អស្ចារ្យដោយអាកាសធាតុកំណត់ដោយលក្ខខណ្ឌភូមិសាស្រ្ត ការវិនិយោគធំនៅដំណាក់កាលដំបូង ការខូចខាតដល់បរិស្ថានអេកូឡូស៊ី និងរងផលប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដោយទឹកភ្លៀង។

អត្ថបទ៖ កណ្ណិការ